VAT (ภาษีมูลค่าเพิ่ม) คือภาษีที่เรียกเก็บจากการขายสินค้าและบริการในอัตรา 7% ในประเทศไทย คำถามที่เจ้าของธุรกิจถามบ่อยที่สุดคือ "รายได้เท่าไหร่ถึงต้องจด VAT?" คำตอบสั้นๆ คือเมื่อรายได้เกิน 1,800,000 บาทต่อปี แต่รายละเอียดมีมากกว่านั้น
เกณฑ์รายได้ที่ต้องจด VAT
กฎหมายกำหนดว่าธุรกิจที่มีรายได้จากการขายสินค้าหรือบริการที่อยู่ในข่าย VAT เกิน 1,800,000 บาท ในปีปฏิทินใดปีหนึ่ง มีหน้าที่จดทะเบียน VAT ภายใน 30 วัน นับจากวันที่รายได้ถึงเกณฑ์
สิ่งสำคัญที่ต้องเข้าใจ:
- นับตาม ปีปฏิทิน (มกราคม–ธันวาคม) ไม่ใช่รอบบัญชีบริษัท
- นับจากวันที่ รายได้ถึงเกณฑ์ ทันที ไม่รอสิ้นปี
- รายได้ที่นับคือ ยอดรายรับก่อนหักค่าใช้จ่าย ไม่ใช่กำไร
- หากรายได้ถึง 1.8 ล้านในเดือนสิงหาคม ต้องยื่นจด VAT ภายในเดือนกันยายน
รายได้ประเภทไหนบ้างที่นับรวม?
รายรับทุกช่องทางที่เกิดจากการขายสินค้าหรือบริการที่ไม่ได้รับยกเว้น VAT นับรวมทั้งหมด:
- ขายสินค้าหน้าร้าน ออนไลน์ หรือผ่านตัวแทน
- ค่าบริการทุกประเภท (ค่าที่ปรึกษา ค่าออกแบบ ค่าซ่อม ฯลฯ)
- รายรับจาก Marketplace เช่น Shopee, Lazada, LINE Shopping
- รายได้จากการรับจ้างผลิตหรือแปรรูป
ธุรกิจที่ได้รับยกเว้น VAT โดยสมบูรณ์
ธุรกิจบางประเภทไม่ต้องจด VAT แม้รายได้จะเกินเกณฑ์ เพราะกฎหมายยกเว้นให้:
| ประเภทธุรกิจ | เหตุผลที่ยกเว้น |
|---|---|
| บริการการศึกษา (โรงเรียน, ติวเตอร์) | กฎหมายยกเว้นเพื่อส่งเสริมการศึกษา |
| บริการสาธารณสุขและโรงพยาบาล | กฎหมายยกเว้นเพื่อส่งเสริมสุขภาพ |
| ขายพืชผลทางการเกษตรที่ไม่แปรรูป | ส่งเสริมภาคเกษตรกรรม |
| ให้เช่าอสังหาริมทรัพย์เพื่อที่อยู่อาศัย | กฎหมายกำหนด |
| บริการการเงินบางประเภท | อยู่ภายใต้กฎหมายเฉพาะ |
หากธุรกิจของคุณอยู่ในข่ายยกเว้น ไม่ต้องจด VAT และไม่สามารถออกใบกำกับภาษีเต็มรูปแบบได้
ควรจด VAT ก่อนถึงเกณฑ์ไหม?
การสมัครใจจด VAT ก่อนถึง 1.8 ล้านบาท มีทั้งข้อดีและข้อควรพิจารณา:
ข้อดีของการจด VAT ก่อนถึงเกณฑ์:
- ออกใบกำกับภาษีเต็มรูปแบบให้ลูกค้าที่เป็นบริษัทได้ (ซึ่งลูกค้าต้องการ)
- ขอคืนภาษีซื้อ (VAT ที่จ่ายในการซื้อสินค้า/บริการ) ได้ทันที
- ภาพลักษณ์ธุรกิจดูน่าเชื่อถือมากขึ้น
ข้อที่ต้องรับผิดชอบเพิ่ม:
- ต้องยื่น ภ.พ.30 ทุกเดือนโดยไม่มีข้อยกเว้น
- ต้องออกใบกำกับภาษีทุกครั้งที่ขายสินค้า/บริการ
- ต้องเก็บเอกสารภาษีซื้อ-ขายอย่างเคร่งครัด
ขั้นตอนจดทะเบียน VAT
- เตรียมเอกสาร: หนังสือรับรองบริษัท, บัตรประชาชนกรรมการ, สัญญาเช่าหรือเอกสารที่ตั้งสำนักงาน
- ยื่นแบบ ภ.พ.01 ที่สำนักงานสรรพากรพื้นที่ หรือทางออนไลน์ผ่านระบบ e-Filing ของกรมสรรพากร
- รับใบทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม (ภ.พ.20) หลังผ่านการอนุมัติ ใช้เวลา 1–3 วันทำการ
- เริ่มออกใบกำกับภาษี สำหรับทุกการขายสินค้าและบริการตั้งแต่วันที่จดทะเบียนสำเร็จ
โทษสำหรับธุรกิจที่ไม่จด VAT เมื่อถึงเกณฑ์
หากรายได้ถึง 1.8 ล้านแล้วยังไม่จด VAT ภายใน 30 วัน:
- ต้องชำระ VAT ย้อนหลังทุกเดือนที่เกินเกณฑ์มา
- เบี้ยปรับสูงสุด 200% ของ VAT ที่ค้างชำระ
- เงินเพิ่ม 1.5% ต่อเดือน ของ VAT ที่ต้องชำระ
แหล่งอ้างอิง: ประมวลรัษฎากร มาตรา 81/1 ว่าด้วยเกณฑ์การจดทะเบียน VAT | กรมสรรพากร: คู่มือจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม | ประมวลรัษฎากร มาตรา 81 ว่าด้วยกิจการที่ได้รับยกเว้น VAT
ไม่แน่ใจว่าธุรกิจของคุณถึงเกณฑ์ต้องจด VAT แล้วหรือยัง? หรืออยากรู้ว่าควรจดก่อนถึงเกณฑ์ดีไหม? ทีมงาน EA Business พร้อมให้คำปรึกษาเรื่อง VAT ฟรี ไม่มีข้อผูกมัด พร้อมดูแลระบบภาษีตั้งแต่ต้นตามที่กฎหมายกำหนด